Sanatın Anlamı/ Yasemin Şenyurt

2 Ekim 2012 Salı

Kimsesiz


Saate bakmaktan yorgun insanlar
Sokak yürünmekten yorgun
Trafik lambaları isteksiz
Şu gökyüzüne doğru zıplayan çocuklar olmasa
Şu deniz
Ah şu deniz
On yaşındadır artık içindeki çocuk
Şu orman
Ah
Kardeşliği anımsatıyor her an
Yaralı serçe penceremde durmasa
Nereden duyardım
O şarkının içimi aça aça
Söylendiğini
Şu kırmızı çantalı kadın
Başını bu kadar iştahlı kaşımasa
Gözlerimi yaralamasa
Kimsesizlerden olur muydum?

BUĞU

Kirpiklerimde birikeni deniz zannetmesem
Ellerimi kağıtlarla bir tutmasam diyorum
Yine de dayanamıyorum
Bir dosya açıyorum bilgisayarımda
Adı dondurma olan
Dolaşıyorum evin içinde
Yazacak çok sabah
Düşünecek çok gece yok
Yarın kimselerden izin almadan
Dosya açacağım
Adı sanı duyulmamış bu dosyayla
Adı sanı duyulmayan bir yazar olma tutkusu
Nereye varıyor buğu?

30 Eylül 2012 Pazar

Hastane Odasında



Soyulmuş bir elma durur
Acıkmış adamın ellerinde
Dili kamaştıkça adamın
Duyulur şarkısı elmanın

Dili hayata dönmeyen suskun kadın
Uzanır yatağa
Yatağında kitaplar
Duyar büsbütün kadın
Duyar uykunun çaresizliğini

Diyelim ki hastane odası
Başucunda bir sürahi
Renkli ilaçlar
Duymamak mümkün değil
Başkalarının hayata karışan adımlarını

Bir an önce iyileşme beklentisi
Kimselerin bilmediği yedi sır
Ziyaretçi saatlerinde kimsesizlik
Çıksam buradan
Değerli olanı buldum artık duygusu

Yemyeşil gözlerinde yıllardır saklanan yaş
Hayat
İşte hayat

23 Eylül 2012 Pazar

Sorumlu




ben
Yeryüzündeki tüm kederin sorumlusu

Gözlerim acıdan kör
Bilincim yara bere içinde

İnsanlığa ve dünyaya
Katılırsan akıllı oluyorsun
Ne hikmet!

Katılmazsan
Delinin tekisin
Ne çaresizlik!

Her kara haber acıyla çarparken
Her acıda biraz daha akıllı olmaya çalışmak
Bırakmamak kalbini
Teslim olmamak

Teslim olacaksan
Mevsimlere, aşka, bestelere, şiirlere teslim olacaksın
Teğet geçmeyecek sana
Çocukların bakışları
Böyle sevgili arkadaşım
Ciğerlerin dolmalı yaşamakla

Böyle sevgili arkadaşım
Acıdan kapanmamalı gözlerin

Böyle sevgilim böyle
Ömrünü harcasan bile
Bir ömür daha dileyeceksin
Delirerek yaşamak için

Pazar Öğütleri

http://www.youtube.com/watch?v=c9KHo9z86rA

İçine kaçan küçük mutlulukları dışarı üfle...

İçi dışı bir insan olmanın zorluklarına katlan ve zamana güven. 

İç seslerin birbirine karıştığında derin nefes al ve sessiz ol. 



***

Bu pazar kendime verdiğim öğütleri sizlerle paylaşmak istedim. Telaşlı telaşlı yaşarken nerede ne ile karşılaşacağımızı bildiğimizi zannetsek de yanılgılarımız ve şaşkınlıklarımız oluyorsa bu güzeldir...

Her şeyden emin ve her şeyi bilen insanlardan olmak istemezdim. İçimde şüphe de tedirginlik de kaygı da var...Yanıldığımda ve şaşırdığımda kafamı duvarlara vurmuyorum. Gülümsüyorum. 

İyi ki şaşırtıyorsun ve iyi ki yanıltıyorsun hayat.

16 Eylül 2012 Pazar

Mektup

Murathan Mungan'ın Yalnız Bir Opera şiirini anımsadım uyanır uyanmaz.

Ne güzel ve ne kadar anlamlı bir ayrılık şiiridir.

Şiirin içinde kendi hisleriniz doğar, büyür, anlar ve ölür.

Ezginin Günlüğü dinlenir o zaman.

 "Her aşk kendini yaşar
Çaldığın kapı kapanır sonunda
İçinde bir sen bulursun büyümüş, anlamış, yorgun"

***

Eylül ayında bir Pazartesi sabahıdır yaşanan. Otuz iki yılı geride bırakıp yeni bir sayfa açarken ve geleceğe umutla, aşkla bakarken içindeki haylaz, içindeki muzip ve içindeki şımarık sana henüz yaşamadıklarının güzelliğinden bahsederler.

Söz konusu olan umut değildir sadece. Deneyimdir, düşüncelilik ve duyarlılıktır. Yaptığın hataları tekrar etmeme çabandır. Yapacağın hatalarda da  kendini bağışlayabilmendir.
***

Güzün güzelliğiyle dönen başımı ağrıtabilirsin hayat !

İstediğin kadar yor.
İstediğin kadar üz.
İstediğin kadar kır.

Sana asılmaya devam edeceğim sevgili hayat...İstersen asılmak eylemini çapkınlık olarak algıla istersen dört elle sarılmak olarak algıla!



9 Eylül 2012 Pazar

Mucizevi



Güneştendi ellerim
Şekil verdiğim bulutlar gülüyordu durmaksızın
Öğleden sonraları gittiğim kahvede
Uysal Salı günleri
Çay ve şeker gibi yakışırdı hayatın hızına
Pijamalarımla dolaştığım rüyalar gibi
Atlı karıncadan düştüğüm çocukluk gibi
Bir şey oldu bu Eylül
Mucizevi

Kalbimden şarkı kutusu yapacaktım ki
Karşıma çıktı

Gözlerimle ağaçları boyayacaktım ki
Karşıma çıktı

Kendimi  aşktan ve yalnızlıktan yapılmış sanıyordum ki
Karşıma çıktı

Gözlerimde cesur gülümseyişiyle duruyor şimdi
Kalbim mucizesini buldu

6 Eylül 2012 Perşembe

Gökyüzüne Doğru


Fotoğrafını çekebileceği binlerce nesne ve milyarlarca olay içinde neden o bavulu seçmişti? Gökyüzüne doğru yürüyen ağacın köklerindeki sarı eski bavula nasıl olup da gözü ilişmişti? Fotoğraf makinesiyle beraber gezmeye çıkmıştı o gün de. İşsiz güçsüz olunca zamanla ilgili pek derdi kalmıyordu insanın. Zamanla ilgili derdi kalmayınca da gündüzler ve geceler benimseyebildiği kadar kendisine ait oluyordu. Sokaklar, çeşmeler, okullar, köprüler ve batan güneş ona kendini açıyor ve o da onlarla fotoğraf makinesi aracılığıyla konuşabiliyordu.



O gün de gökyüzüne doğru yürüyen ağaca hayretle bakıyordu. Hayatında ağaç ve yaprak nedir bilmemiş biri bile onun kadar incelemezdi ağacı. Onun kadar hayretle dokunmazdı. Hayata ve hayattaki her olaya hayretle dokunabilmek için çaba göstermiyordu. Başka türlü yapmak elinden ve içinden gelmediği için hayretler içinde kalıyordu. Sakar, beceriksiz, dikkatsiz demelerine aldırmıyordu. Onun dikkat ettikleri diğerlerini ilgilendirmezdi. Diğerlerinin dikkat ettiklerine de o aldırış etmiyordu. Sorunu çözmüş müydü bilinmez ama bazı çözümlerin insana ölüm kadar soğuk geldiğini ve insanı ölüm kadar kaskatı kestiğini biliyordu. 

Çakıl taşları, denizyıldızları, kırmızı yapraklarla dolu bir iç dünyası vardı. Dışarıda özellikle kırmızı yaprak gördüğünde onu eline alır, koklar, dakikalarca seyreder ve ona içindeki kırmızı yapraklardan birini anlatırdı. Kırmızı yaprakların ona göre insanlardan çok daha derin iç dünyaları vardı.

Sonbahardı. Başka bir şehre gitmek aklının ucundan geçmiyordu. Gidenlerin ardından el sallamış ve bu şehre ait olduğunu çoktan anlamıştı.  Bu şehre aitti. Bu şehirde işsizdi, güçsüzdü ve belki de kimsesizdi. Yine de  - büyük konuşmayı sevmediği halde- bu şehirden ve anılardan onu koparmak isteyenlere karşı nasıl güçleneceğini biliyordu.

Gitmek fikri aklında olmayan bir insan için boş ve eski ve sarı bir bavul nasıl olur da fotoğraf konusu olur? Hep gittiği için belki de. Hep uzaklaşanlara doğru yaklaştığı ve o yaklaştıkça onlar daha çok uzaklaştığı için…

“İki kapılı bir handa/ Gidiyorum gündüz gece” 

Yaşamın merkezinde ölüm mü var? Yaşama yakınlaştıkça insan ölümü hissediyor. Kalmak için direndikçe bavullarla karşılaşıyor. Eninde sonunda bir gün boş bir bavulla ayrılacağız buradan ya da oradan…

Orası derken ne demek istedin diyor bir okur. Başka bir okur bedenimiz boş, eski ve sarı bir bavul mudur diyor? Bazı çözümler ölüm gibi. Sorularla kalabilsek...  Bir şehre kök saldığımızda dallarımızın gökyüzüne yolculuğunu unutmasak…




31 Ağustos 2012 Cuma

Eylül Güzel Eylül


                    


Yıllar önce  içimi görmek için nice uçurumlara düşmüştüm.  Gözlerimi kapadığım her gece o uçurumlara yeniden düşme korkusu yaşamasam da bir ihtimal olarak durur gözyaşımda delilik. Kalbim yerinden çıkacak ve sessizce kendine yeni bedenler bulacak gibi geldiğinde o sadece kalp değil ki derim kendimi sakinleştirmek için.
Eylül aylarından korkarım. Bana yaşamın gizemli olduğunu fısıldar rengini değiştiren her yaprak. Gördüklerimin, aldıklarımın, sakladıklarımın dışında bilinmesi gereken ve ayrıcalıklı kişilerin bilebildiğine inandığım o alanı merak ederim. Yeni bir öykü dergisinde yazma isteğim de bu ayda pekişir.  Eylül ayında her nesne rengini değiştirir. Her canlı bir başka isim kazanır benim dünyamda.
Eylül ayında kendimi karşılamak için yola koyulurum. Nereden geldiğimi bilemeyecek kadar yorgun olan kendime çiçekler, şiir kitapları, limonlu şekerler veririm.
Okullar açılır ve ben okul bahçelerinde Ayrılık türküsünü söyleyen dokuz yaşındaki iki kız çocuğunu düşünürüm. Duygularıma güvenmeden edemediğim zaman dilimlerinde hep yaptığım gibi koşarak yakınlaşırım hayata.
Kendimize ballandırarak anlattığımız sevda masallarının bir yerinde sesimiz kısılır. İsteriz ki  bir başkası devam etsin kaldığımız yerden.  Gözyaşımız akmaya başlar. Devam eden kişinin ses tonunda bütün sevda masalları dinlenebilir.
Başımıza bir şey gelmeden delirebilmek ne güzeldir! 

24 Ağustos 2012 Cuma

Portakal


Günaydın
Aşk kanatlı
Kainat ruhlu kadın!

Günaydın
Nardan uçurum

Gün başlıyordu
Ben portakala bakıyor ve düşünüyordum


Uzun soluklu bir ot büyütüyordum

Ormanın sonbahara hazır olması
Neşemi kaçırıyordu
Bavullar hiç açılmıyordu
Bağlamımdan koparılmış
Ben
Dönüyordum

İmkansızdım
Kendi gözümde
Ölümüme yakın
Kavuşuyordum toprağa
Gözümde gözümü duymanın
Tahrik eden sevinciyle
Portakala doğruydum


23 Ağustos 2012 Perşembe

Fotoğraf ve Anlam






İnsana ve insanların duygularına açılmanın- yeni sulara yelken açmak gibi- en anlamlı eylemi olan fotoğraf çekme eylemini nasıl daha anlamlı hale getirebiliriz? Anlam nedir sorusu üzerinde düşünelim öncelikle. Bizim için anlamlı olan bir cümle başkası için anlamsız olabiliyorsa hatta bazen kendi içimizde anlamlı bulduklarımız zamanla beraber anlamsızlaşıyorsa neler oluyor anlam dünyasında? Anlamak açık olmayı gerektirir. Kendimizi anlamak söz konusu olduğunda da başkasını anlamak söz konusu olduğunda da kapımız açık olmalı… Günlük hayatta kapılarımızı kapatma gereği duymamızın sebebi bize zarar vermesi olası olaylara ya da kişilere karşı güvende olduğumuzu hissetmektir. Anlamaktan zarar gelmeyeceğini düşünebiliriz. Bu yüzden beynimizin ve ruhumuzun kapılarını açma ve anlamak istediğimiz kişiyi ya da olayı evimizde misafir etmeliyiz. Açık olmak aynı zamanda dinlemeyi başarmakla mümkündür. Anlamak istediğimizi dinleyeceğiz ve dinlerken de istediğimizi duyup istediğimizi duymamak gibi bir tutum içerisinde olmamaya özen göstereceğiz. Tam anlamıyla anlamak için beraber sustuğumuz anlar da olacak. Anlatanın anlattığını anlatıldığı haliyle – yorum katmadan- anlamamız daima zor olacak. Bu zorluğu göze alacağız. Diyelim ki kendimizi anlamakta güçlük çekiyoruz. Kendimize karşı ne kadar açık olabiliyoruz? Kendimizi dinlerken başka seslerin etkisinde çok mu kalıyoruz? Belki de kendimizin sözünü sık sık yarıda kesiyoruz. Belki de kendimiz anlamlı cümleler kurmuyoruz.

Anlama çabası değerlidir çünkü anladıklarımız hakkında daha derin düşünme imkânları doğar. Anlamadığımız bir konuda kulaktan dolma bilgilerle fikir yürütebiliriz. Anlamadığımız bir kişi hakkında önyargılarla dolarız. Fotoğraf çekerken yaşamın içindeki anları, kişileri, doğayı dondurup kaydederiz. Aslında sadece kayıt altına alarak yaşamadığımız gibi sadece kayıt altına alarak fotoğraf da çekmeyiz. Bellek kartımızda duran görüntüler bizim için anlam taşır. Fotoğrafı çekerken fotoğrafını çektiğimiz kişiye anlam yükleriz. Her insan kendi hayatı içinde başkalarına ve kendine anlam yükler. Kimi insanlar o insan için anlamsızdır. Bazı insanlar o insan için çok anlamlıdır. Fotoğrafı çeken kişi eğer fotoğrafını çektiği kişiyi hiç tanımıyorsa o insana anlam yükleyebilir mi? Biz insanlara anlam yüklerken yaptıkları işlerden, cinsiyetlerinden, yaşlarından daha çok ilişkilerimize göre davranırız.  Bir insanla ilişki kurmadan ona anlam yüklemek ona karşı önyargılı davranmaktır. Fotoğraf çeken biri hiç tanımadığı ve ilişki kurmadığı bir insanı  fotoğraf karesine yerleştirebilir ama o fotoğrafa anlam yüklemiş olur mu?

Çöpçüleri, berberleri, terzileri, balıkçıları yaptıkları işlerden dolayı fotoğraflamak isteyebiliriz. Eğer onları tanımadan, dinlemeden, onlara açılmadan hatta içimizi onlara açmadan kadraja yerleştirdiğimizde içimiz sızlar çünkü bir başka insanın içini sızlatırız. Fotoğraf çekmek önem vermek ve anlam yüklemekse bir başka insanın fotoğrafını çektiğimizde ona önem verdiğimiz hissini uyandırırız ama fotoğrafını çektikten sonra çekip gidersek o insanın içini sızlatırız… Anlamsızlaşırız!
                                                                                                       Yasemin Şenyurt
                                                                                                                 

Mavi At için





Geceleri başıma gelir
Sayıklar ve gider o tay
Belki de giden aklımdır
Uyanırım soğuğa
İşimi kaybettim
Okulumu dondurdum
Hayat aktı gitti
Bir an gözlerimi dört açmalı dedim
Saatler akmamalı dedim
Vagondaydım
Eski mi eski bir şarkıyı
duyuyordum
Çağrılmayan Yakup’u 1992’de okudum
Özendim ve öldüm aşka
Tay diyordum
Tay beyazdır
Beyaz olmalıdır
Sanıyorum maviydi aslı
Büyüyordu
İşim gücüm yaşamak
Korodaydım
Özlememeye başladım aniden geçmişimi
Korodaydım
Rakibim Türk Hava Yolları yazıyordu bir yerde
Aklıma çelenkler takılıyordu
Hay Allah diyordu Azrail
Bu tay dokuz canlı
Belki de umuttur onun asıl canı
Biz Karlı Kayın Ormanını söylerdik her şarkının içinde
İnce düşünür
Çok hastalanırdık
Üşümezdik hiç o koroda






18 Ağustos 2012 Cumartesi

Kağıttan Ruhum Yanmıyor






 Kahve mi beni içiyor?
Düşler mi beni düşlüyor?
Bilmiyorum şarkısının nakaratı gibi
Ateşinden içinden geçiyor su

Şaşkın bir kedi gibi
Evime dönüyorum
Bilmiyorum şarkısıyla
Sahteliğe inanmıyorum
Çünkü bir şeye inanırsan
O gerçekleşir

Kahve içiyorum
Bir meleğin omzundayım
Kağıttan ruhuma
İyiliğin Sonsuz Gücü hakkında yazıyorum
Ateşin içinden geçen kağıttan ruhum
Yanmıyor

Hiçbir şey yanmıyor
Çünkü ateşi yutan bir kağıttır ruhum
Bu kurallarda yazmıyor
Bu kurallarda yazmıyor
Tıpkı
Aşk